Karen Mulder.
En hoe we haar hebben laten vallen.
Karen Mulder was een van de grootste supermodellen ter wereld.
Niet zomaar bekend, wereldtop.
En juist zij sprak zich begin jaren 2000 uit over wat er achter de schermen van de modellenwereld gebeurde. Over misbruik. Over macht. Over jonge vrouwen die geïsoleerd werden, tegen elkaar uitgespeeld, afhankelijk gemaakt. Over mannen met geld die wisten dat ze onaantastbaar waren.
Wat volgde, kennen we inmiddels.
Niet luisteren. Niet onderzoeken. Maar gaslighting.
“Hysterisch.” “Onstabiel.” “Gek.”
Karen Mulder belandde in een psychiatrische kliniek.
Haar televisie-interview verdween.
Aangiftes liepen dood.
Haar geloofwaardigheid werd vernietigd.
En daarmee was het probleem opgelost, niet het misbruik, maar de boodschapper.
Jaren later bleken delen van haar verhaal angstaanjagend dicht bij de werkelijkheid te liggen.
Maar toen was haar leven al gebroken.
Ik schrijf dit niet uit sensatie.
Ik (niet ik zelf, dit is een gekopieerd bericht) heb zelf als model gewerkt. Voor serieuze merken. En nee, ik kwam niet in de buurt van de carrière of status van Karen Mulder.
Maar ik weet hoe deze werelden functioneren.
Hoe snel je “lastig” wordt zodra je niet meedoet.
Hoe psychische kwetsbaarheid wordt ingezet als wapen om iemand monddood te maken.
Hoe karaktermoord vaak effectiever is dan geweld.
En laten we eerlijk zijn:
de modellenwereld van toen was geen marginaal circuit.
Die raakte aan politiek, zakenwereld, adel en koningshuizen.
Dus ja, wanneer Willem-Alexander een warme kerstboodschap houdt over normen en waarden, mag daar best een ongemakkelijke gedachte naast bestaan.
Niet als beschuldiging.
Maar als vraag.
Wie wist wat?
Wie keek weg?
En wie profiteerde van stilte?
Want het idee dat niemand “van niets wist”, is precies het sprookje dat dit soort systemen in stand houdt.
We zeggen achteraf altijd:
“Wat erg.”
“Wat moedig.”
Maar op het moment zelf zijn we stil.
Of we lachen mee.
Of we kijken weg.
We leven niet naast een doofpot.
We leven erin.
Karen Mulder had een podium. Geld. Status.
Als zelfs zij kapotgemaakt kon worden, wat zegt dat over iedereen zonder die bescherming?
Maya Angelou zei het raak:
“Zonder moed kun je geen enkele andere deugd consequent beoefenen.”
Moed zit niet in kerstboodschappen.
Moed zit in waarheid verdragen, ook als die dichtbij komt.
Karen Mulder betaalde de volledige prijs.
De vraag blijft:
wat doen wij, nu we dit wéten?